Bataty – zastosowanie i uprawa

On Sierpień 3, 2015

Wilec ziemniaczany (Ipomoea batatas), nazywany zwyczajowo słodkim ziemniakiem, batatem, patatem, kumarą lub boniato to roślina uniwersalna – oprócz zastosowania gospodarczego jest także rośliną ozdobą tzw rośliną tła i służy jako dodatek do kompozycji balkonowych. Na polski rynek trafił około 10 lat temu.

21357_big

Batat jako roślina uprawna

Obecnie bataty spotykane w sklepach są taktowne jako rarytas i nie każdy wie co dokładnie należy z nimi zrobić. Jak ugotować, do czego użyć. Postaramy się rozwiać te wątpliwości, co więcej postaramy przekonać wszystkich ogrodników, że bataty można  z powodzeniem sadzić w ogródku lub w skrzynkach na balkonie.

Roślina ta najprawdopodobniej pochodzi z Meksyku, jest także bardzo popularna w środkowej Ameryce i południowej Ameryce, a także na wyspach Morza Karaibskiego. W bliżej nieznany sposób Batat dotarł do Nowej Zelandii i na wyspy Polinezji skąd Kolumb przywiózł go do Hiszpanii, a stamtąd trafił do Azji i Afryki. Właśnie w tych miejscach roślina ta jest traktowana jako podstawowa roślina jadalna. Spożywa się głównie bulwiaste korzenie, które w zależności od odmiany, różnią się barwą skórki (biała, czerwona lub żółta) i kolorem miąższu (biały, żółty, pomarańczowy). Na terenie  Azji jako spożywa się także zielone liście, przyrządzając je podobnie jak szpinak. W Europie, ze względu na klimat wilec ziemniaczany uprawiany jest jako roślina jednoroczna.

Aby posadzić takiego delikwenta, najlepiej zakupić dużego Batata w sklepie – Lidlu, Biedronce lub innej Almie. Odmiany dostępne w centrach ogrodniczych to odmiany ozdobne – nie za bardzo nadają się do jedzenia. Zasadniczo sadzimy je jak ziemniaki. Bulwę dzielimy na kilka części – tak aby każda z nich miała przynajmniej 1 oczko, z którego to wyrosną nam nowe pędy. Podzieloną bulwę możemy całkowicie przysypać ziemię lub zostawić wystające kilka centymetrów. Delikwent taki wypuści wtedy pędy z nadziemnej części i posłuży nam jednocześnie jako roślina ozdobna.

Do uprawy przystępujemy wczesną wiosną (w marcu sadzimy bataty do skrzynek, przesadzamy do gruntu w maju), wtedy mamy pewność, że do września uzyskamy bulwy nadające się do spożycia.

100_7039s-ipomoea-batatas

Batat jako roślina ozdobna

Ozdobne odmiany I. batatas wymagają stanowiska słonecznego lub półcienistego. Posiadają płożące pędy, które dorastają nawet do 5 metrów. Wilec purpurowy z powodzeniem może być uprawiany jako pnącze –  wówczas pamiętajmy aby przytwierdzać pędy do podpór.

 W Polsce dostępne jest na rynku około sześciu jego odmian. Najciekawsze z nich to:

‘Light Green’ — liście jasnożółtozielone, trójklapowe, w zarysie trójkątne

‘Bronze’ — liście kształtem podobne do tych u poprzedniej odmiany, ale barwy miedzianej;

‘Purple’ — liście z ciemnopurpurowe, z wyraźnym żyłkowaniem;

‘Red’ — liście ciemnoczerwono purpurowe.

‘Margerite’ — liście jasnozielone, trójkątne, całobrzegie o sercowatej nasadzie i ostrym wierzchołku

‘Blocky’ — liście pięcioklapowe, fioletowo-zielone (fot. 5), od spodu fioletowe.
W katalogach zachodnioeuropejskich firm można też znaleźć ciekawą odmianę

‘Buntblattring’ — o liściach trójkątnych, bez klap, z nieregularnie, odlegle piłkowanym brzegiem i wydłużonym, ostro zakończonym wierzchołkiem. Znaczna część powierzchni liścia jest barwy zielonej, a brzegi mają smugi białe i różowe.

 

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *